جهان
ژورنالیست شماره یک/ 01 ژانویه 2005
سونامی، خیزاب مرگ!
اگر دریالرزه آسیا
روی
نمی
داد، نتیجه
انتخابات
اوکراین
در روز بیست و ششم دسامبر در صدر اخبار روز قرار می گرفت. ولی دامنه کشتار و
ویرانی «سونامی» که در زبان بومی کشورهای منطقه به معنای «خیزاب بلند» است چنان
وسیع بود که هیچ رویداد دیگری
را
توان مقابله با آن نبود.
سال 2004 با فاجعه به پایان
رسید و سال 2005 با پیامدهای آن آغاز گشت.
دهها هزار کشته، صدها
هزار بی خانمان و هزاران نفر مفقود حاصل همکاری سیل و زلزله ای بود که در کرانه
اقیانوس هند و در سواحل کشورهای هند، اندونزی، تایلند، مالزی، سریلانکا و چند
کشور کوچک دیگر روی داد. گفته می شود این زلزله شدیدترین زمین لرزه ای است که تا کنون ثبت
شده است . دهها روستا و شهرک از سطح زمین ناپدید شدند. تأسیسات توریستی در
شهرهایی که جذابیت آنها سالانه میلیونها توریست را به سوی خود جلب می کرد، با
خاک یکسان شد. زیرساخت های اقتصادی منطقه از جاده و فرودگاه و مخابرات گرفته تا
هتل و فروشگاه و اماکن تفریحی در مدت زمانی کوتاه ویران گشت. شمار قربانیان
لحظه به لحظه افزایش یافت و از سی هزار و چهل هزار گذشت. بیشترین
قربانیان این دریالرزه کودکان بودند.
در این میان اندونزی
و سریلانکا متحمل بیشترین تلفات شدند. این کشورها به مثابه مراکز توریستی که به
ویژه اروپاییان را به خود جلب می کند، در تعطیلات کریسمس هزاران اروپایی را از
کشورهای سردسیر مانندسوئد و آلمان به سوی خود کشیده بودند. به تدریج خبر رسید که
صدها تن از این توریستها نیز جان خود را از دست داده اند و از بسیاری از آنان
هیچ خبری در دست نیست. اهالی بومی که به منطقه آشنا هستند می گویند دامنه فاجعه
به حدیست که هرگز معلوم نخواهد شد چند هزار نفر کشته شدند و بر سر برخی از
آبادیها چه آمد.
درست یک سال پس از
زلزله بم «سونامی» سواحل جنوب آسیا را شست و برد. سالهاست که شمار فجایع طبیعی
افزایش می یابد. کارشناسان محیط زیست این تغییر و تحولات جوی و زمینی را حاصل
فعالیت های انسانی می دانند و معتقدند که گازهای ناشی از تولیدات صنعتی و
اتومبیل، انباشتن زمین از انواع زباله های مصنوعی و اتمی، کویرزایی و جنگل
زدایی و عوامل دیگر دست به دست هم داده و در سیستم زیست محیطی تغییراتی را به
وجود آورده و می آورند که حفره اوزون، افزایش شمار سیل و زلزله و گرم شدن هوا
از پیامدهای آن هستند. زمین کره ای با سطح و حجم و امکانات محدود است. آنچه
طبیعت و جانداران و خود انسان طی میلیونها سال با آن خو کرده است بر اثر پیشرفت
صنعت و تکنولوژی در یک صد سال اخیر به طور جدی در مخاطره قرار گرفته است. در
این میان بدبینان آینده ای اسفناک برای زمین و ساکنانش پیش بینی می کنند و خوش
بینان معتقدند انسان همواره پادزهر پیامدهای منفی پیشرفت صنعت و تکنیک
را یافته و در آینده نیز خواهد یافت. چهره زمین اما تغییر می کند و قاره ها بر
اثر لغزش و لرزه لایه های زیرزمینی جابجا می شوند و در این تغییر و
جابجایی همواره کوچکی و ناتوانی انسان در برابر طبیعت به نمایش گذاشته می
شود.
در او کراین اما در
یک جنبش اجتماعی آرام در طول چند هفته دولت با رأی مردم در انتخابات 26 دسامبر
تغییر کرد و دولت یانوکویچ که از سوی روسیه پشتیبانی می شود جای خود را به
اپوزیسیون به رهبری یوشچنکو داد که طرفدار نزدیکی با غرب و پیوستن به اتحادیه
اروپاست. یوشچنکو به گفته خودش هرگز دخالتی در سیاست نداشت و تنها از سه سال
پیش به سیاست روی آورده است و موفقیت خود را مرهون مردم می داند. لیکن چه کسی
می تواند نقش مؤثر رسانه های بین المللی را که شب و روز از تظاهرات اوکراین
گزارش می دادند و نقش کشورهای قدرتمند غربی را در حمایت از ویکتور یوشچنکو
انکار کند؟
|
